Τετάρτη 28 Οκτωβρίου 2026

Ειδικοί αφαίρεσαν τρεις συναρπαστικές, αιωνόβιες τοιχογραφίες από τα τείχη ενός γαλλικού μοναστηριού κάνοντας μια σπουδαία ανακάλυψη για την ιστορία της τέχνης

 


Από το 1911, μια εκπληκτική σειρά τοιχογραφιών του Γάλλου συμβολιστή καλλιτέχνη Οντιλόν Ρεντόν κοσμεί τους τοίχους της βιβλιοθήκης του  Abbaye de Fontfroide , ενός κιστερκιανού μοναστηριού του 11ου αιώνα στη Ναρμπόν της Γαλλίας.

Πλαισιωμένες από ξύλινες βιβλιοθήκες, οι ταινίες Le Jour ( Ημέρα ) και La Nuit ( Νύχτα ) έχουν μήκος μεγαλύτερο από 6 μέτρα η καθεμία και απεικονίζουν πανοραμικά τοπία, ζώα, ανθρώπους και έντονες ανθοσυνθέσεις. Πάνω από την πόρτα, μια τρίτη τοιχογραφία, η Le Silence ( Σιωπή ), δείχνει μια φιγούρα που θυμίζει μοναχό με το δάχτυλο σηκωμένο στα χείλη του, περιτριγυρισμένη από κίτρινα άνθη.

Οι συντηρητές αφαίρεσαν τα πάνελ από τις τοιχογραφίες για πρώτη φορά, για να τα δανείσουν σε μια έκθεση στο Παρίσι. Από κάτω, ανακάλυψαν κάτι που κανείς δεν είχε ξαναδεί: πολύχρωμα σχέδια, επίσης του Ρεντόν, σκιτσαρισμένα απευθείας στον τοίχο.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα σκίτσα μοιάζουν χαλαρά με τις φιγούρες και τους χαρακτήρες που εμφανίζονται στις ολοκληρωμένες τοιχογραφίες που είναι τοποθετημένες από πάνω τους, αλλά είναι αισθητά μικρότερες και πιο πολύχρωμες. Οι ερευνητές δεν είναι σίγουροι γιατί τα σχεδίασε ο Ρεντόν. Ήταν δοκιμές για την τελική τοιχογραφία; Ή μήπως ήταν αποτυχημένες προσπάθειες για μια τοιχογραφία, ζωγραφισμένη απευθείας στον τοίχο της βιβλιοθήκης;

Ο Ρεντόν ήρθε για πρώτη φορά στο Φοντφροϊντ κατόπιν παραγγελίας του Γκυστάβ Φαγιέτ , ενός φίλου και εξέχοντος συλλέκτη που αγόρασε το πρώην αβαείο το 1908. Σε μια προσπάθεια να το μετατρέψει από μεσαιωνικό θρησκευτικό χώρο σε έναν σύγχρονο, δημιουργικό, ο Φαγιέτ χρηματοδότησε κάθε είδους ανακαινίσεις και εγκαταστάσεις, συμπεριλαμβανομένης μιας ανακατασκευασμένης εκκλησίας με βιτρό σε στιλ αρ νουβό.

Μετά από μια αρχική επίσκεψη το 1908, ο Ρεντόν επέστρεψε στο αβαείο για μια 10ήμερη διαμονή τον Μάρτιο του 1910. Με την ολοκλήρωση των ανακαινίσεων στη βιβλιοθήκη, ο Ρεντόν είχε μια καλύτερη αίσθηση για το πώς θα εμφανίζονταν στον χώρο οι τοιχογραφίες του, τις οποίες ζωγράφιζε στο Παρίσι. 

Αφαιρέθηκαν από τους τοίχους για πρώτη φορά και τα πάνελ συγκαταλέγονται πλέον στα 86 έργα τέχνης του Ρεντόν που εκτίθενται αυτή τη στιγμή στο Fondation Louis Vuitton στο Παρίσι, στο πλαίσιο μιας έκθεσης για την κληρονομιά του Φαγιέτ.

Η έκθεση « Gustave Fayet: Συλλέκτης-Σχεδιαστής » παρουσιάζει περισσότερα από 250 έργα, ένα από τα οποία αποτελούσε τη συλλογή του Fayet, καθώς και 374 δικές του δημιουργίες. Η έκθεση θα περιλαμβάνει 10 καμβάδες του Vincent van Gogh , 78 του Paul Gauguin και μια μικρή ποικιλία έργων των Edgar Degas , Paul Cézanne , Henri Matisse , Pierre-Auguste Renoir και πολλών άλλων.





Πηγές

Smithsonian magazine, άρθρο του Κρίστιαν Θόρσπεργκ


Ποιος έιναι ο ζωγράφος που φιλοτέχνησε την ιστορική αυλαία του Θεάτρου San Giacomo της Κέρκυρας η οποία κινδυνέυει να καταστραφεί εντελώς.

Η παραμελημένη ιστορική αυλαία του Buzatto στη σημερινή τραγική της κατάσταση.Φωτογραφία από δημοσίευση στα κοινωνικά δίκτυα.Φωτογραφία Χρυσούλα Τόμπρου.


Ο Βενετός ζωγράφος και σύμβουλος της Ακαδημίας Καλών Τεχνών της Βενετίας που φιλοτέχνησε την περίφημη ιστορική αυλαία ήταν ο Τζοβάνι Μπουζάτο (Giovanni Buzatto)που συχνά αναφέρεται σε ιστορικές πηγές ως Busatto, ο οποίος γεννήθηκε στη Βιτσέντζα το 1806 και πέθανε το 1886. Γεννήθηκε στη Βιτσέντζα από οικογένεια ξυλουργών. Σπούδασε στην Ακαδημία Καλών Τεχνών της Βενετίας με δασκάλους τον Teodoro Matteini και τον Natale Schiavoni. Αργότερα, εκλέχθηκε καθηγητής σχεδίου στην ίδια Ακαδημία.

Η μνημειώδης αυτή αυλαία δημιουργήθηκε για το ιστορικό θέατρο Σαν Τζιάκομο (Teatro di San Giacomo) της Κέρκυρας. Το έργο απεικονίζει μια εμβληματική σκηνή από την Οδύσσεια του Ομήρου, και συγκεκριμένα την υποδοχή του Οδυσσέα από τον βασιλιά Αλκίνοο στη χώρα των Φαιάκων.

Η αυλαία αυτή αποτέλεσε ένα από τα ελάχιστα κειμήλια που διασώθηκαν από τους καταστροφικούς γερμανικούς βομβαρδισμούς του 1873 και του 1943. Αργότερα μεταφέρθηκε και κόσμησε τη σκηνή του μεταγενέστερου (και επίσης κατεστραμμένου πλέον) Παλαιού Δημοτικού Θεάτρου Κέρκυρας.

Εξειδικεύτηκε στη δημιουργία μνημειωδών αυλαιών για μεγάλα θέατρα. Ξεχωρίζει η αυλαία του Μεγάλου Θεάτρου La Fenice στη Βενετία (1837), με θέμα την «Είσοδο του Ενρίκο Ντάντολο στην Κωνσταντινούπολη». 

Ο Giovanni Busato ζωγράφισε μια αυλαία, που τώρα έχει χαθεί, που απεικόνιζε την είσοδο του Θεοδώριχου στη Ραβέννα.Φωτογραφία Giovanni Sassi.

 Εκτός από τη δημιουργία σημαντικών ιστορικών αυλαιών για σπουδαία ιταλικά θέατρα ,όπως η περίφημη αυλαία για το Gran Teatro La Fenice της Βενετίας το 1837, ο καλλιτέχνης βίωσε μια περίοδο εξορίας που τον οδήγησε να ταξιδέψει εκτενώς, εργαζόμενος στη Ρωσία και την Ελλάδα. 

Το πέρασμά του από το Ιόνιο ενίσχυσε τη φήμη του ως κορυφαίου θεατρικού σκηνογράφου και ζωγράφου, ανοίγοντάς του τον δρόμο για να αναλάβει αργότερα την εμβληματική αυλαία του Teatro La Fenice στη Βενετία.

Το πέρασμα του Giovanni Busato από την Κέρκυρα αποτελεί μια άκρως ενδιαφέρουσα ιστορία, καθώς συνδυάζει έναν μεγάλο έρωτα, την πολιτική εξορία και τη δημιουργία ενός εμβληματικού έργου για την πολιτιστική κληρονομιά του νησιού.

Σύμφωνα με τα αρχεία του βιογραφικού λεξικού Treccani, ο Busato πριν εδραιώσει πλήρως την καριέρα του στην Ιταλία, ερωτεύτηκε παράφορα μια Ελληνίδα. Για χάρη της αποφάσισε να την ακολουθήσει και να εγκατασταθεί για ένα διάστημα στην Κέρκυρα, η οποία εκείνη την εποχή (υπό τη Βρετανική Προστασία) αποτελούσε ισχυρό πολιτιστικό κέντρο με έντονες ιταλικές επιρροές. Αργότερα, λόγω της συμμετοχής του στις επαναστατικές μάχες του 1848 στο Μαργκέρα, αναγκάστηκε να εξοριστεί. 

Λέγεται ότι ο καλλιτέχνης, για να αποδώσει τα πρόσωπα των Φαιάκων στον μνημειώδη καμβά (διαστάσεων 7,20 x 4,50 μέτρων), χρησιμοποίησε ως μοντέλα τους ίδιους τους ανθρώπους του θεάτρου – ηθοποιούς, μουσικούς και τεχνικούς της Κέρκυρας.

Όταν το San Giacomo σταμάτησε να λειτουργεί ως θέατρο, η πολύτιμη αυτή αυλαία μεταφέρθηκε για να κοσμήσει το Νέο Δημοτικό Θέατρο Κέρκυρας. Κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου (1943), οι γερμανικοί εμπρηστικοί βομβαρδισμοί κατέστρεψαν ολοσχερώς το Νέο Θέατρο και μαζί αμέτρητους θησαυρούς. Ωστόσο, η συγκεκριμένη αυλαία του Busato σώθηκε σαν από θαύμα και αποτελεί ένα από τα ελάχιστα διασωθέντα κειμήλια εκείνης της χρυσής θεατρικής περιόδου του νησιού.

Τιμήθηκε με τον τίτλο του Ιππότη (Cavaliere) δύο φορές: το 1834 για το πορτρέτο του Πάπα Γρηγορίου ΙΣΤ΄ και το 1882 με το παράσημο του Στέμματος της Ιταλίας.

Το θέμα: Η επιλογή του επεισοδίου κατά το οποίο ο Οδυσσέας γίνεται δεκτός από τον Αλκίνοο στο νησί των Φαιάκων —ένα σκηνικό βαθιά ριζωμένο στη γεωγραφία της ελληνικής μυθολογίας— ανέδειξε τις έννοιες του ταξιδιού, της φιλοξενίας και της κλασικής αρχαιότητας, ανταποκρινόμενο στα εκλεπτυσμένα, καλλιεργημένα γούστα της τοπικής αριστοκρατίας και των διανοουμένων της εποχής.

Η δημιουργία μιας αυλαίας θεάτρου (sipario) όπως αυτές που έφτιαχνε ο Busato στην Κέρκυρα και τη Βενετία, απαιτούσε μήνες προετοιμασίας και ειδικές εγκαταστάσεις τη περίοδο του 1800.

Τα προσχέδια (Bozzetti). Ο Busato ξεκίνούσε πάντα με μικρά σχέδια σε χαρτί με μελάνι ή μολύβι, προτού δημιουργήσει ένα υπό κλίμακα έγχρωμο μοντέλο (bozzetto) σε καμβά για να πάρει την έγκριση των επιτροπών του θεάτρου.

 Ράψιμο και προετοιμασία: Τεράστια κομμάτια από λινό ή βαμβακερό ύφασμα ράβονταν μαζί για να σχηματίσουν την τελική επιφάνεια (συχνά ξεπερνούσε τα 30–50 τετραγωνικά μέτρα). Το ύφασμα τεντωνόταν σε ειδικά ξύλινα πλαίσια στο πάτωμα ή σε τεράστιους τοίχους και περνιόταν με ένα μείγμα κόλλας και γύψου (προετοιμασία) για να μπορεί να δεχτεί το χρώμα.

 Ζωγραφική σε όρθια στάση ή περπάτημα: Οι ζωγράφοι χρησιμοποιούσαν μακριά πινέλα (σαν κοντάρια). Πολλές φορές, όταν το έργο ήταν στο πάτωμα, περπατούσαν πάνω του φορώντας μόνο κάλτσες, χρησιμοποιώντας ως οδηγό ένα τετραγωνισμένο πλέγμα για να μεταφέρουν το μικρό σχέδιο στις τεράστιες διαστάσεις. Τα χρώματα ήταν συνήθως υδατοδιαλυτά με βάση τη ζωική κόλλα (τέμπερα), ώστε η αυλαία να παραμένει εύκαμπτη και να μπορεί να τυλίγεται χωρίς να σπάει το χρώμα.






Δευτέρα 26 Οκτωβρίου 2026

Το χειρόγραφο του Βόινιτς ήταν δεμένο με λάθος σειρά για εξακόσια χρόνια, σύμφωνα με νέα μελέτη


Το χειρόγραφο του Βόινιτς έχει προβληματίσει τους αποκρυπτογράφους, τους γλωσσολόγους και τους μελετητές του Μεσαίωνα για περισσότερο από έναν αιώνα. Μια νέα μελέτη προσφέρει μια νέα αιτία για το πρόβλημα. Κάποιος έδεσε λάθος το βιβλίο τον 15ο αιώνα, επομένως οι σελίδες βρίσκονται σε λάθος σειρά.

Το χειρόγραφο είναι ένας μεσαιωνικός κώδικας φτιαγμένος από φύλλα περγαμηνής, χρονολογημένος με άνθρακα στις αρχές του 1400. Οι 240 σελίδες του περιέχουν περίπου 38.000 λέξεις σε μια άγνωστη γραφή που ονομάζεται Voynichese, καθώς και σχέδια ανθρώπων, φυτών και αστρολογικών συμβόλων. Ένας αυτοκράτορας της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας κατείχε πρώτα το βιβλίο και ο Wilfrid Voynich αγόρασε τον τόμο το 1912. Η βιβλιοθήκη σπάνιων βιβλίων του Πανεπιστημίου Yale φυλάσσει το χειρόγραφο από το 1969.

Η Λίζα Φάγκιν Ντέιβις, εκτελεστική διευθύντρια της Μεσαιωνικής Ακαδημίας της Αμερικής, εντόπισε περίεργα φυσικά χαρακτηριστικά καθώς μετρούσε πόσοι γραμματείς αντέγραψαν το κείμενο. Η γραφή εναλλάσσεται από σελίδα σε σελίδα με τρόπους που δεν βγάζουν νόημα. Αρκετά σχέδια ξεκινούν επίσης από τη μία σελίδα και εμφανίζονται σε μια άλλη σελίδα μακριά, με πολλές σελίδες να βρίσκονται ενδιάμεσα.


Ο Ντέιβις συνεργάστηκε με τον Κόλιν Λέιφιλντ, ερευνητή πληροφοριακών συστημάτων στο Πανεπιστήμιο της Μάλτας. Η μελέτη τους δημοσιεύτηκε στις 19 Οκτωβρίου στο περιοδικό Digital Medievalist. Οι δυο τους υποστηρίζουν ότι κάποιος που δεν μπορούσε να διαβάσει το κείμενο συνέδεσε τις σελίδες με λάθος σειρά.

Τα μεσαιωνικά βιβλία συνήθως ξεκινούσαν με φύλλα περγαμηνής διπλωμένα στη μέση. Κάθε διπλωμένο φύλλο ονομάζεται δίφυλλο. Περίπου πέντε από αυτά τοποθετούνταν το ένα πάνω στο άλλο για να σχηματίσουν ένα φύλλο, και μια στοίβα από φύλλα ήταν δεμένα κατά μήκος της ράχης. Οι Ντέιβις και Λέιφιλντ λένε ότι το χειρόγραφο Βόινιτς ακολούθησε ένα άλλο σχέδιο. Ο δημιουργός σκόπευε να διαβαστεί ένα σύνολο χαλαρών διφυλλίων, που ονομάζονται singulions, σε ακολουθία και ποτέ να μην τοποθετούνται σε φύλλα.

Άλλοι ερευνητές έχουν υποστηρίξει στο παρελθόν ότι οι σελίδες είναι εκτός σειράς. Αυτή η ομάδα δοκίμασε την ιδέα με αριθμούς. Ο Layfield χρησιμοποίησε λανθάνουσα σημασιολογική ανάλυση, μια γλωσσική μέθοδο που εφευρέθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1980 για να βρει κρυμμένα μοτίβα στο κείμενο. Η μέθοδος λειτουργεί καλά με μικρά σύνολα δεδομένων. Τα σύγχρονα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης χρειάζονται τεράστιους σωρούς εκπαιδευτικού κειμένου και το χειρόγραφο προσφέρει μόνο περίπου 35.000 λέξεις.



Πηγές

archaeologymag, Nτάριο Ράντλεϊ

Κυριακή 25 Οκτωβρίου 2026

Η Ιστορία πίσω από τον μύθο της Officina Profumo-Farmaceutica di Santa Maria Novella

 


Η Officina Profumo-Farmaceutica di Santa Maria Novella βρίσκεται στη Φλωρεντία της Τοσκάνης και θεωρείται το παλαιότερο ενεργό φαρμακείο-αρωματοποιείο στον κόσμο.

Η Ιστορία πίσω από τον Μύθο

Ιδρύθηκε το 1221 από Δομινικανούς μοναχούς οι οποίοι εγκαταστάθηκαν στο μοναστήρι της Santa Maria Novella και άρχισαν να καλλιεργούν βότανα στον κήπο τους για να παρασκευάζουν θεραπευτικά βάλσαμα και φάρμακα για το ιατρείο της μονής. Το Άνοιγμα στο Κοινό έγινε το 1612. Η φήμη των γιατρικών τους εξαπλώθηκε τόσο πολύ, που το φαρμακείο άνοιξε επίσημα τις πόρτες του για το ευρύ κοινό.

 Η Αρχιτεκτονική του μπαίνοντας από τη διακριτική είσοδο θυμίζει περισσότερο παλάτι ή καθεδρικό ναό, με νωπογραφίες (φρέσκο) στις οροφές, κρυστάλλινους πολυελαίους και αντίκες γοτθικών ξύλινων ντουλαπιών. Η κεντρική αίθουσα πωλήσεων ήταν αρχικά παρεκκλήσι του 14ου αιώνα.


Το Άρωμα της Βασίλισσας: Acqua della Regina


Το άρωμα που συνεχίζει να πωλείται μέχρι σήμερα ονομάζεται Acqua della Regina (Το Νερό της Βασίλισσας) το οποίο δημιουργήθηκε το 1533 από τους μοναχούς ειδικά για τη 14χρονη τότε Κατερίνα των Μεδίκων (Catherine de' Medici), ως δώρο για τον γάμο της με τον μελλοντικό βασιλιά της Γαλλίας, Ερρίκο Β'.

Μια Καινοτομία στην Ιστορία: Θεωρείται ένα από τα πρώτα αρώματα στην ιστορία που χρησιμοποίησε ως βάση το αλκοόλ αντί για λάδι ή ξύδι, επιτρέποντάς του να διατηρείται περισσότερο και να ταξιδέψει ανέπαφο μέχρι τη γαλλική αυλή. Πρόκειται για ένα φρέσκο, εσπεριδοειδές άρωμα με νότες από ιταλικά εσπεριδοειδή, νερόλι και λεβάντα.


Πηγές

Farmaceutica di Santa Maria Novella


Μια θαυμαστή εποχή του Παρισιού ζωντανεύει στο Ίδρυμα Γουλανδρή



  Έκθεση «Belle Époque»

31.10.2026 – 15.02.2027 

 Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή



Το Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή παρουσιάζει μια μεγάλη έκθεση αφιερωμένη στην Belle Époque, μια καθοριστική περίοδο που διαμόρφωσε βαθιά την πολιτιστική και κοινωνική ιστορία της Ευρώπης.

Η έκθεση επικεντρώνεται στο Παρίσι. Μέσα από την εντυπωσιακή ανάπτυξη της αφίσας, η οποία κυριαρχεί στον δημόσιο χώρο, η «Πόλη του Φωτός» αποκαλύπτει τις φιλοδοξίες, τις ανησυχίες και τις αντιφάσεις μιας κοινωνίας σε μετάβαση: τη διεύρυνση της πρόσβασης στην τέχνη, την άνθηση του κόσμου του θεάματος, την ενδυνάμωση ενός ελεύθερου τύπου, την άνοδο της σύγχρονης διαφήμισης, καθώς και τον καθοριστικό ρόλο της βιομηχανικής ανάπτυξης.

Μέσα από περίπου 90 έργα, η έκθεση αναδεικνύει τη δημιουργική ιδιοσυγκρασία σημαντικών καλλιτεχνών όπως οι Henri de Toulouse-Lautrec, Alfons Mucha, Théophile-Alexandre Steinlen, Pierre Bonnard, Maurice Denis, Félix Vallotton και Henri-Gabriel Ibels. Στο σύνολο τους, τα έργα αυτά συνθέτουν ένα γοητευτικό πανόραμα μιας λαμπρής εποχής, της Belle Époque.

Παράλληλα, το ίδρυμα σε συνεργασία με την κεραμίστρια Ελπίδα Κουρτζή, διοργανώνει το εργαστήριο κεραμικής για ενήλικες και εφήβους 15+ «Η Belle Époque μέσα από το χώμα, το νερό και τη φωτιά» που θα πραγματοποιηθεί σε δυο συναντήσεις την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου και την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου. Αντλώντας έμπνευση από το έργα της περιοδικής έκθεσης του Ιδρύματος «BELLE ÉPOQUE», θα δημιουργήσουμε μοναδικές κεραμικές συνθέσεις από χειροποίητα πλακάκια.


Στην πρώτη συνάντηση θα δημιουργηθούν από τους επισκέπτες κεραμικές συνθέσεις από πηλό, εφαρμόζοντας την τεχνική φύλλου και χρησιμοποιώντας τα κατάλληλα εργαλεία για να χαράξουμε το έργο της επιλογής μας από την περιοδική έκθεση. Στη δεύτερη συνάντηση, επιλέγοντας μέσα από μια παλέτα χρωμάτων, θα εφαρμοστούν σμάλτα υψηλών θερμοκρασιών για να εμπλουτιστούν με αυτά την εγχάρακτη εικόνα των κεραμικών έργων. Μια εβδομάδα μετά την ολοκλήρωση της δεύτερης συνάντησης οι συμμετέχοντες θα μπορούν να παραλάβουν τα κεραμικά τους από το Μουσείο σε συσκευασία δώρου.







Πηγές

Γαλλικό Ινστιτούτο

Ίδρυμα Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή

Κυριακή 11 Οκτωβρίου 2026

Η ανακάλυψη ενός δαχτυλιδιού μας γυρίζει εκατοντάδες χρόνια πίσω στον φάρο της Αλεξάνδρειας

  Wikimedia Commons


 Στην αρχαιότητα, οι ταξιδιώτες που ταξίδευαν στην Αίγυπτο μέσω της Μεσογείου Θάλασσας συχνά αντιμετώπιζαν επικίνδυνες συνθήκες .

Όπως έγραψε ο Έλληνας ιστορικός Διόδωρος ο Σικελιώτης τον πρώτο αιώνα π.Χ., μια αμμώδης όχθη εκτεινόταν κατά μήκος μεγάλου μέρους της βόρειας ακτής του βασιλείου, «μη διακριτή σε όποιον πλησιάζει χωρίς προηγούμενη εμπειρία από αυτά τα νερά». Οι ναυτικοί που «στην άγνοιά τους στρέφονται με χαρά προς την ακτή υφίστανται απροσδόκητο ναυάγιο όταν τα πλοία τους προσαράζουν ξαφνικά», πρόσθεσε ο Διόδωρος, «και πού και πού, οι ναυτικοί που δεν μπορούν να δουν τη στεριά εγκαίρως επειδή η χώρα βρίσκεται τόσο χαμηλά, ρίχνονται στην ακτή πριν το καταλάβουν». Το μόνο «ασφαλές λιμάνι» που βρισκόταν σε αυτό το τμήμα της ακτογραμμής, κατέληξε ο ιστορικός, ήταν ο Φάρος, το νησί που στέγαζε τον Φάρο της Αλεξάνδρειας .

Με ύψος περίπου 90 έως 120 μέτρα , ο φάρος ήταν επίσης γνωστός ως Φάρος, από τη γη όπου βρισκόταν. Κατά τη στιγμή της δημιουργίας του, τον τρίτο αιώνα π.Χ., ήταν ένα από τα ψηλότερα ανθρωπογενή κτίσματα στον κόσμο , δεύτερο μόνο μετά τις Πυραμίδες της Γκίζας . Ο φάρος κυριάρχησε στο τοπίο για περισσότερο από μια χιλιετία, μέχρι τον 14ο αιώνα μ.Χ., όταν κατέρρευσε στη θάλασσα μετά από μια σειρά σεισμών .


Περίπου 700 χρόνια αργότερα, λίγα ίχνη του φάρου έχουν απομείνει. Ωστόσο, οι ανασκαφές στο γειτονικό νησί Αντίροδο , την τοποθεσία ενός αρχαίου παλατιού που φιλοξένησε ανθρώπους όπως ο Μάρκος Αντώνιος και η Κλεοπάτρα , αποκάλυψαν ένα σπάνιο τεχνούργημα που συνδέεται με αυτό το χαμένο θαύμα: ένα χάλκινο δαχτυλίδι σφραγίδας που απεικονίζει τον Φάρο.

Το δαχτυλίδι είναι «το πρώτο του είδους του που είναι γνωστό ότι υπάρχει», σημειώνει σε ανακοίνωσή του το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Υποβρύχιας Αρχαιολογίας (IEASM). Το σχέδιό του μοιάζει με απεικονίσεις του φάρου σε αιγυπτιακά νομίσματα του δεύτερου αιώνα μ.Χ. Όπως γράφει η αρχαιολόγος Ιζαμπέλ Χέρι για το Κέντρο Αλεξανδρινών Σπουδών , τα αρχαία νομίσματα προσφέρουν «την πιο σημαντική τεκμηριωμένη απόδειξη» της εμφάνισης του Φάρου, υποδηλώνοντας ότι είχε τρία επίπεδα, συμπεριλαμβανομένης μιας τετράγωνης βάσης, ενός οκταγωνικού μεσαίου τμήματος και μιας κυκλικής κορυφής. (Οι αρχαίοι συγγραφείς άφησαν πίσω τους περιγραφές του φάρου, αλλά αυτές οι αφηγήσεις είναι συχνά αντικρουόμενες, με αποτέλεσμα ποικίλες οπτικές ερμηνείες από μεταγενέστερους καλλιτέχνες.)

Ερευνητές του ινστιτούτου ανέκτησαν το δαχτυλίδι στο πλαίσιο κοινής αρχαιολογικής αποστολής με το Υπουργείο Τουρισμού και Αρχαιοτήτων της Αιγύπτου. Σύμφωνα με μια ανάρτηση στο Facebook που κοινοποίησε το υπουργείο, οι αρχαιολόγοι στην περιοχή έχουν επίσης βρει επιτραπέζια σκεύη, αμφορείς , λάμπες λαδιού και θραύσματα γυάλινων σκευών που χρονολογούνται από τον 4ο αιώνα π.Χ. έως τον 4ο αιώνα μ.Χ.

Μια απεικόνιση του Φάρου της Αλεξάνδρειας από το κείμενο του 1572 Octo Mundi Miracula Δημόσιος τομέας μέσω Wikimedia Commons

«Η ανακάλυψη... είναι ακόμη πιο σημαντική, καθώς [το δαχτυλίδι] έχει ανασκαφεί στο θρυλικό παλάτι του νησιού της Αντίρροδου, που κάποτε ήταν κέντρο εξουσίας», λέει ο Φράνκ Γκόντιο , ιδρυτής και πρόεδρος του IEASM, στη δήλωσή του. Ο Έλληνας γεωγράφος Στράβων , ο οποίος επισκέφθηκε την Αλεξάνδρεια τον πρώτο αιώνα π.Χ., περιέγραψε την Αντίρροδο ως «ένα νησί που βρίσκεται δίπλα στο τεχνητό λιμάνι, το οποίο διαθέτει τόσο βασιλικό παλάτι όσο και ένα μικρό λιμάνι». Το όνομά του, πρόσθεσε, ήταν μια νύξη για την ιδιότητά του ως «αντίπαλου» του ελληνικού νησιού της Ρόδου .

Όπως έγραψε ο Έλληνας ιστορικός Διόδωρος ο Σικελιώτης τον πρώτο αιώνα π.Χ., μια αμμώδης όχθη εκτεινόταν κατά μήκος μεγάλου μέρους της βόρειας ακτής του βασιλείου, «μη διακριτή σε όποιον πλησιάζει χωρίς προηγούμενη εμπειρία από αυτά τα νερά». Οι ναυτικοί που «στην άγνοιά τους στρέφονται με χαρά προς την ακτή υφίστανται απροσδόκητο ναυάγιο όταν τα πλοία τους προσαράζουν ξαφνικά», πρόσθεσε ο Διόδωρος, «και πού και πού, οι ναυτικοί που δεν μπορούν να δουν τη στεριά εγκαίρως επειδή η χώρα βρίσκεται τόσο χαμηλά, ρίχνονται στην ακτή πριν το καταλάβουν». Το μόνο «ασφαλές λιμάνι» που βρισκόταν σε αυτό το τμήμα της ακτογραμμής, κατέληξε ο ιστορικός, ήταν ο Φάρος, το νησί που στέγαζε τον Φάρο της Αλεξάνδρειας .


Τα κτίσματα  που αναφέρονται συχνότερα  ως τα  επτά θαύματα  του αρχαίου κόσμου είναι η  Μεγάλη Πυραμίδα της Γκίζας , ο  Κολοσσός της Ρόδου , ο Φάρος της Αλεξάνδρειας, το  Μαυσωλείο στην Αλικαρνασσό , ο  Ναός της Αρτέμιδος  στην Έφεσο, το  Άγαλμα του Δία  στην Ολυμπία και οι  Κρεμαστοί Κήποι της Βαβυλώνας .

Από αυτές τις επτά, μόνο η Μεγάλη Πυραμίδα της Γκίζας σώζεται σήμερα.

Ερευνητές του ινστιτούτου ανέκτησαν το δαχτυλίδι στο πλαίσιο κοινής αρχαιολογικής αποστολής με το Υπουργείο Τουρισμού και Αρχαιοτήτων της Αιγύπτου. Σύμφωνα με μια ανάρτηση στο Facebook που κοινοποίησε το υπουργείο, οι αρχαιολόγοι στην περιοχή έχουν επίσης βρει επιτραπέζια σκεύη, αμφορείς , λάμπες λαδιού και θραύσματα γυάλινων σκευών που χρονολογούνται από τον 4ο αιώνα π.Χ. έως τον 4ο αιώνα μ.Χ.

«Η ανακάλυψη... είναι ακόμη πιο σημαντική, καθώς [το δαχτυλίδι] έχει ανασκαφεί στο θρυλικό παλάτι του νησιού της Αντίρροδου, που κάποτε ήταν κέντρο εξουσίας», λέει ο Φράνκ Γκόντιο , ιδρυτής και πρόεδρος του IEASM, στη δήλωσή του. Ο Έλληνας γεωγράφος Στράβων , ο οποίος επισκέφθηκε την Αλεξάνδρεια τον πρώτο αιώνα π.Χ., περιέγραψε την Αντίρροδο ως «ένα νησί που βρίσκεται δίπλα στο τεχνητό λιμάνι, το οποίο διαθέτει τόσο βασιλικό παλάτι όσο και ένα μικρό λιμάνι». Το όνομά του, πρόσθεσε, ήταν μια νύξη για την ιδιότητά του ως «αντίπαλου» του ελληνικού νησιού της Ρόδου .

Η παρουσία κοσμημάτων στο χώρο οδήγησε τους ερευνητές στο συμπέρασμα ότι το νησί κάποτε στέγαζε διοικητικά γραφεία που είχαν οριστεί για καθήκοντα όπως η διαχείριση του φάρου. Στην αρχαία Αίγυπτο, οι γραφειοκράτες χρησιμοποιούσαν δαχτυλίδια-σφραγίδες για να υπογράφουν νομικά έγγραφα. Τα ακριβά αξεσουάρ διαφήμιζαν επίσης την ελίτ κοινωνική θέση των κατόχων τους .

Η κατασκευή του φάρου πιθανότατα ξεκίνησε κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Πτολεμαίου Α΄ Σωτήρα , ενός Μακεδόνα στρατηγού του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ο οποίος υπηρέτησε ως ο πρώτος Πτολεμαίος βασιλιάς της Αιγύπτου, και ολοκληρώθηκε υπό τον γιο του Πτολεμαίο Β΄ Φιλάδελφο , ο οποίος τον διαδέχθηκε μετά τον θάνατό του το 282 π.Χ. Ο Έλληνας αρχιτέκτονας Σώστρατος από την Κνίδο σχεδίασε την επαναστατική κατασκευή, η οποία συχνά περιγράφεται ως ο πρώτος καταγεγραμμένος φάρος στον κόσμο .






Πηγές

Smithsonian magazine

Η αναστήλωση Των δύο Αδερφών ,ο πολύτιμος και μοναδικός πίνακας φαγιούμ του 2ου αιώνα θα εκτίθεται από τον Νοέμβριο στη Ρώμη




Η Αίγυπτος αποκάλυψε την Κυριακή μια αναστηλωμένη εκδοχή του «Τόντο των Δύο Αδελφών», ενός πολύτιμου πίνακα του 2ου αιώνα από τα περίφημα πορτρέτα Φαγιούμ.

 Ειδικοί από τη Ρώμη συνεργάστηκαν επί τρεις εβδομάδες με συντηρητές του Αιγυπτιακού Μουσείου στο Ταχρίρ, όπου φυλάσσεται συνήθως η συλλογή, για την αποκατάσταση του έργου, σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν σε συνέντευξη Τύπου.

Τα πορτρέτα των μουμιών του Φαγιούμ φιλοτεχνούνταν κυρίως πάνω σε λεπτές ξύλινες επιφάνειες και τοποθετούνταν πάνω από τα πρόσωπα των νεκρών, μέσα στα ταφικά τους περιβλήματα. Τα έργα αυτά συνδυάζουν τις αιγυπτιακές ταφικές παραδόσεις με καλλιτεχνικές επιρροές από τον ευρύτερο ελληνορωμαϊκό κόσμο.

Η Αίγυπτος θα δανείσει σημαντικό μέρος της συλλογής για προσωρινή έκθεση στη Ρώμη, σηματοδοτώντας την πρώτη φορά που τα πορτρέτα θα ταξιδέψουν στο εξωτερικό.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι το έργο ξεχωρίζει λόγω του κυκλικού σχήματός του, αλλά και επειδή απεικονίζει δύο πρόσωπα αντί για ένα. Θεωρείται, μάλιστα, ένα από τα πιο ζωντανά πορτρέτα που έχουν διασωθεί από την Αίγυπτο της ρωμαϊκής περιόδου.

Για τη δημιουργία του χρησιμοποιήθηκε μια τεχνική κατά την οποία οι χρωστικές ουσίες αναμειγνύονται με λιωμένο κερί. Χάρη στις εργασίες αποκατάστασης, οι ειδικοί κατάφεραν να ανακτήσουν τα χαρακτηριστικά του αδελφού που απεικονίζεται στη δεξιά πλευρά του έργου.

Ο Άλι Αμπντέλ Χαλίμ, γενικός διευθυντής του Αιγυπτιακού Μουσείου στο Ταχρίρ, ανέφερε ότι η συντήρηση απαιτούσε ιδιαίτερα προσεκτικές παρεμβάσεις, καθώς τόσο η ξύλινη βάση, η οποία είχε υποστεί φθορές από τερμίτες, όσο και η ζωγραφική επιφάνεια ήταν εύθραυστες.

Τα πορτρέτα θα παρουσιαστούν σε έκθεση στη Ρώμη, η οποία θα διαρκέσει από τον Νοέμβριο έως τον Μάιο του 2027.

Η έκθεση θα περιλαμβάνει περισσότερα από 110 αντικείμενα. Ανάμεσά τους θα βρίσκονται ζωγραφισμένα ξύλινα πάνελ, ταφικά σάβανα, μάσκες, μαρμάρινα πορτρέτα, γύψινα εκμαγεία και αρχαία κοσμήματα.



Πηγές 

Τhe Washington post



Δευτέρα 5 Οκτωβρίου 2026

Τεράστιο αμφιθέατρο για μονομαχίες με το όνομα «Κολοσσαίο της Τουρκίας» ανακαλύφθηκε σε απομακρυσμένο οπωρώνα με συκιές


 Αρχαιολόγοι στην Τουρκία ανακάλυψαν τα ερείπια μιας «μεγαλοπρεπούς» αρένας της ρωμαϊκής εποχής, όπου έως και 20.000 θεατές. 

Η αρένα, ηλικίας 1.800 ετών, ανακαλύφθηκε στους κυματιστούς λόφους της αρχαίας πόλης Μασταούρα, στην επαρχία Αϊδινίου της δυτικής Τουρκίας. Η μεγάλη κεντρική περιοχή της, όπου κάποτε λάμβαναν χώρα «αιματηρές παραστάσεις», έκτοτε έχει γεμίσει με χώμα και βλάστηση κατά τη διάρκεια των αιώνων.

Σύντομα έγινε σαφές ότι η αρένα ήταν παλιά, χρονολογούμενη περίπου στο 200 μ.Χ., που σημαίνει ότι χτίστηκε κατά τη διάρκεια της δυναστείας των Σεβήρων , η οποία περιελάμβανε πέντε αυτοκράτορες που κυβέρνησαν διαδοχικά από το 193 έως το 235 μ.Χ., είπαν. 

«Κατά τη διάρκεια αυτής της δυναστείας, η πόλη της Μαστάουρα ήταν πολύ ανεπτυγμένη και πλούσια», καθώς οι Ρωμαίοι διοικητές βοήθησαν την πόλη να αναπτυχθεί οικονομικά, γεγονός που οδήγησε σε νέες λιθοδομές και τοιχοποιίες που χρονολογούνται από εκείνη τη δυναστεία, ανέφεραν οι Akkurnaz και Tuncer.

Μεγάλο μέρος της υπόγειας κατασκευής της αρένας είναι καλοδιατηρημένο. «Είναι συμπαγές, σαν να μόλις χτίστηκε», είπαν οι Akkurnaz και Tuncer. Πολλές από τις υπέργειες κατασκευές έχουν καταρρεύσει με την πάροδο των ετών, αλλά είναι ακόμα δυνατό να βρεθούν «μερικές από τις σειρές καθισμάτων, η αρένα όπου πολέμησαν οι μονομάχοι και οι τοίχοι στήριξης έξω από το κτίριο», είπαν.

Στην αρένα χωρούσαν 15.000 έως 20.000 άτομα, γεγονός που την καθιστούσε μικρότερη από το διάσημο Κολοσσαίο στη Ρώμη , το οποίο χωρούσε περίπου 50.000 άτομα, ανέφεραν οι Akkurnaz και Tuncer. Το Κολοσσαίο, το οποίο χτίστηκε περίπου το 70 μ.Χ., ήταν συνολικά μεγαλύτερο — τα εξωτερικά του τείχη εξακολουθούν να έχουν ύψος περίπου 48 μέτρα σε σύγκριση με τα τείχη της αρένας Mastaura, ύψους 25 μέτρων. Και η κεντρική αρένα του Κολοσσαίου είχε διαστάσεις περίπου 87 επί 55 μέτρα, σε σύγκριση με τη μικρότερη αρένα της Mastaura, περίπου 40 επί 30 μέτρα, ανέφεραν οι Akkurnaz και Tuncer.

Οι μάχες μονομάχων και οι μάχες με άγρια ​​ζώα στην αρένα Mastaura, στις οποίες στοιχημάτιζαν οι άνθρωποι, ήταν πιθανότατα εξίσου αιματηρές με εκείνες στο Κολοσσαίο, είπαν οι Akkurnaz και Tuncer. Η αρένα είχε επίσης εξειδικευμένους χώρους, όπως αίθουσες αναμονής μονομάχων και αίθουσες ψυχαγωγίας για ιδιώτες θεατές, σύμφωνα με τους αρχαιολόγους.






Πηγές

Livescience

Αρχαιολόγοι ανακαλύπτουν «εξαιρετική» αρχαία τοιχογραφία κοντά στο Κολοσσαίο

 


Στην αρχαία Ρώμη, η λατινική λέξη luxuria αντιπροσώπευε πολυτελείς επιδείξεις πλούτου και δύναμης σε φυσικές μορφές όπως ρούχα, κτίρια και συμπόσια. Κάποιοι κατέκριναν την luxuria ως ξένη επιρροή, αντίθετη με την ίδια τη Ρώμη, ακόμη και όταν Ρωμαίοι ηγέτες όπως  ο Μάρκελλος και  ο Μάρκος Αντώνιος την ασπάστηκαν. 

Μια ομάδα του Αρχαιολογικού Πάρκου Κολοσσαίου της Ρώμης αποκάλυψε μια παρθένα τοιχογραφία - κατασκευασμένη από κοχύλια, πέτρες, ορυκτά και εισαγόμενα κεραμίδια - που χρησιμεύει ως παράδειγμα πολυτέλειας πριν από περισσότερα από 2.000 χρόνια. Η τοιχογραφία βρέθηκε στα ερείπια μιας ρωμαϊκής κατοικίας (γνωστής ως domus ) κοντά στο Κολοσσαίο.

Η τοιχογραφία χρονολογείται μεταξύ του πρώτου και του δεύτερου αιώνα π.Χ. Τα περίπλοκα σχέδιά της δείχνουν όπλα και όργανα να κρέμονται δίπλα σε πλοία και τρίαινες. Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι ένας πλούσιος Ρωμαίος αξιωματικός την παρήγγειλε μετά από μια στρατιωτική επιτυχία. Η Osanna λέει στους Times ότι «πολλές ενδείξεις» στην τοιχογραφία θα μπορούσαν να βοηθήσουν τους ερευνητές να προσδιορίσουν σε ποιον ανήκε αυτό το σπίτι.

Όποιος κι αν ήταν ο ιδιοκτήτης, μπορεί να μην παρέμεινε πλούσιος για πολύ. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η οικογένειά του έπεσε σε δυσμένεια όταν ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Αύγουστος ανέλαβε την εξουσία. Το κτίριο και τα περιεχόμενά του θάφτηκαν αργότερα και αντικαταστάθηκαν από μια αποθήκη σιτηρών που χτίστηκε ακριβώς πάνω σε αυτό.

Η περιοχή της ανακάλυψης, που βρίσκεται στον  Παλατίνο Λόφο , φιλοξενούσε γενιές επιδραστικών Ρωμαίων. Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, η κοντινή Domus Tiberiana άνοιξε για τους επισκέπτες μετά από 50 χρόνια ανακαινίσεων. Το παλάτι χτίστηκε από τον αυτοκράτορα  Τιβέριο και ήταν πολύ αγαπητό από τον διαβόητο διάδοχό του, Νέρωνα .

Η αρχή της πολυτέλειας που καταδεικνύεται στην τοιχογραφία είναι εμφανής από το απόλυτο μεγαλείο της, καθώς και από μικρές λεπτομέρειες, όπως μεμονωμένα αιγυπτιακά πλακάκια. Χρωματιστό γυαλί, μάρμαρο και μια ειδική ηφαιστειακή πέτρα που ονομάζεται ποζολάνα συνθέτουν το έργο τέχνης. Ο χώρος γύρω από την τοιχογραφία ονομάζεται specus aestivus , που είναι ένα «θολωτό, σπηλαιώδες δωμάτιο γύρω από το αίθριο του σπιτιού που χρησιμοποιείται ως αίθουσα δεξιώσεων ή χώρος ψυχαγωγίας», σύμφωνα με τη Rhea Nayyar της  Hyperallergic . Μολυβδόσωλοι στους τοίχους τροφοδοτούσαν διάφορα υδάτινα στοιχεία μέσα στο δωμάτιο.


Μωσαϊκό ρωμαϊκής εποχής που ανακαλύφθηκε στην Τουρκία απεικονίζει γάτα και σκύλο με ελληνικά ονόματα


 Πριν από σχεδόν δύο χιλιετίες, ένας πλούσιος Ρωμαίος παρήγγειλε ένα περίπλοκο, πολύχρωμο μωσαϊκό δαπέδου που απεικόνιζε δύο αγαπημένα κατοικίδια: μια γάτα που ονομαζόταν Σμαράγδι και έναν σκύλο που ονομαζόταν Ωκεανός. Το μωσαϊκό ήταν βασικό χαρακτηριστικό μιας βίλας, την οποία αρχαιολόγοι ανακάλυψαν πρόσφατα κάτω από την αρχαία πόλη Αδραμύττιο στις ακτές του Αιγαίου στην Τουρκία.

Μέσα στη ρωμαϊκή βίλα, η οποία χρονολογείται στα τέλη του δεύτερου έως τρίτου αιώνα μ.Χ., οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν τρεις αίθουσες που περιέβαλλαν ένα κεντρικό αίθριο. Σε ένα δωμάτιο, το οποίο πιθανότατα λειτουργούσε ως η κύρια αίθουσα υποδοχής της βίλας, οι αρχαιολόγοι βρήκαν ένα πολύχρωμο μωσαϊκό με 15 ξεχωριστά πάνελ που απεικόνιζαν ζωντανά και μυθολογικά πλάσματα.

Σε μια μελέτη που θα δημοσιευτεί στο Journal of Mosaic Research , ο αρχαιολόγος Hüseyin Özgen , επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας του Αδραμυττείου στο Πανεπιστήμιο Καλών Τεχνών Mimar Sinan, έγραψε ότι τα 15 πάνελ επικεντρώνονται σε αυτό που φαίνεται να είναι μια απεικόνιση της Μέδουσας , ενώ η γάτα και ο σκύλος που φέρουν το όνομά τους μπορεί να διατηρούν τη μνήμη των οικιακών πλασμάτων.

Ο Özgen ξεκίνησε τις ανασκαφές στο Αδραμύττιο το 2012, αλλά αυτός και η ομάδα του ανακάλυψαν τη ρωμαϊκή βίλα μόλις πρόσφατα και την ανέσκαψαν το 2025 και στις αρχές του 2026. Κατά τη Ρωμαϊκή περίοδο, το Αδραμύττιο ήταν επαρχιακή πρωτεύουσα στη Μικρά Ασία και ένα σημαντικό εμπορικό κέντρο λόγω της θέσης του στην κορυφή ενός κόλπου στο Αιγαίο Πέλαγος. Η εντυπωσιακή βίλα περιλάμβανε τρεις αίθουσες με ψηφιδωτά πλακόστρωτες, μια σειρά από δευτερεύοντα δωμάτια και ένα δίκτυο σωλήνων και αποχετεύσεων που μπορεί να συνδέονταν με μια τουαλέτα.

Οι επισκέπτες που πλησίαζαν από την αυλή της βίλας θα τους υποδεχόταν το μεγαλύτερο και πιο περίτεχνο ψηφιδωτό της κατοικίας, σύμφωνα με την Özgen. Το ψηφιδωτό, που βρίσκεται στη μέση του δωματίου, έχει διαστάσεις περίπου 16,4 επί 11,8 πόδια (5 επί 3,6 μέτρα) και περιέχει 15 πάνελ διατεταγμένα σε τρεις σειρές. Τα περισσότερα πάνελ απεικονίζουν πουλιά, ψάρια και αιλουροειδή, αλλά δύο μυθολογικά εμπνευσμένα πάνελ περιλαμβάνουν μια γοργόνα (πιθανώς τη Μέδουσα) και ένα φτερωτό άλογο (πιθανώς τον Πήγασο). Οι αρχαίοι καλλιτέχνες χρησιμοποίησαν λευκά, μαύρα, κόκκινα, πορτοκαλί, κίτρινα, ροζ, μπορντό, μπλε, τυρκουάζ και πράσινα πλακάκια για να δημιουργήσουν το περίπλοκο σχέδιο.


Μόνο δύο από τα ζώα που απεικονίζονται στο μωσαϊκό αναφέρονται με ονόματα. Καθώς κάποιος έμπαινε στο δωμάτιο, το πρώτο ψηφιδωτό πάνελ που θα έβλεπε στα αριστερά του ήταν μια χλωμή γάτα καθισμένη σε ένα μπλε-πράσινο μαξιλάρι, έγραψε η Özgen στη μελέτη. Πάνω από τη γάτα αναγράφονται τα ελληνικά γράμματα ΖΜΑΡΑΓΔΙΝ (Zmaragdin), που σημαίνει σμαράγδι. Η χαλαρή γάτα που κάθεται σε ένα μαξιλάρι υποδηλώνει ότι η Σμαράγδι μπορεί να ήταν κατοικίδιο και όχι αδέσποτο.





Πηγές

Livescience

(Εικόνα: HM Özgen/Αρχείο Έρευνας Αδραμυττείου)


Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026

Ένα κομμάτι πέντε λιβρών από την παλαιότερη γνωστή συνθετική χρωστική ουσία στον κόσμο βρέθηκε στο παλάτι του Νέρωνα

 Στα ερείπια του πολυτελούς  παλατιού Domus Aurea της Ρώμης , αρχαιολόγοι ανακάλυψαν μια σειρά από αρχαίες χρωστικές ουσίες που χρησιμοποιούσαν οι τεχνίτες για να βάψουν τους τοίχους της επιβλητικής μαρμάρινης κατοικίας του  αυτοκράτορα Νέρωνα με λαμπερές τοιχογραφίες πριν από περίπου 2.000 χρόνια.


Μέσα στα ερείπια εργαστηρίων, οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν έναν αμφορέα που περιείχε κίτρινη  ώχρα και μικρά βάζα γεμάτα με κοκκινωπές χρωστικές ουσίες όπως  ρεάλγκαρ και κόκκινη ώχρα. Βρήκαν επίσης λεκάνες όπου οι τεχνίτες ανακάτευαν χρωστικές ουσίες με νερό.

Αλλά το αποκορύφωμα της συλλογής είναι ένα συμπαγές κομμάτι  αιγυπτιακού μπλε , μια σπάνια χρωστική ουσία που εκτιμάται εδώ και χιλιάδες χρόνια για τις λαμπερές και αιθέριες ιδιότητές της, από την παλαιότερη γνωστή συνθετική χρωστική ουσία στον κόσμο.

Η ανακάλυψη θα μπορούσε να φωτίσει τη σύνδεση μεταξύ των αρχαίων αιγυπτιακών ριζών της μπλε χρωστικής ουσίας και της ανακάλυψής της από καλλιτέχνες της Αναγέννησης αιώνες αργότερα.

Το ογκώδες αυτό αντικείμενο ζυγίζει περίπου πέντε κιλά και έχει μήκος πάνω από έξι ίντσες. 

«Η γοητεία που μεταφέρει το βάθος του μπλε αυτής της χρωστικής ουσίας είναι απίστευτη», λέει η Alfonsina Russo , διευθύντρια του Αρχαιολογικού Πάρκου του Κολοσσαίου, το οποίο διαχειρίζεται το Domus Aurea, σε μια  δήλωση , σύμφωνα με μετάφραση της  Margherita Bassi του  Gizmodo . «Το Domus Aurea μας συγκινεί για άλλη μια φορά και αποκαθιστά τη λαμπρότητα των χρωμάτων που χρησιμοποίησαν οι ζωγράφοι που διακόσμησαν επιδέξια τα δωμάτια αυτού του πολύτιμου και εκλεπτυσμένου αυτοκρατορικού παλατιού».

Σε αντίθεση με την ώχρα και το ρεάλγκαρ, που απαντώνται στη φύση, το αιγυπτιακό μπλε είναι μια συνθετική χρωστική ουσία  που παράγεται με ψήσιμο σε υψηλές θερμοκρασίες ενός μείγματος πυριτίου, ασβεστόλιθου και ορυκτών που περιέχουν χαλκό και ανθρακικό νάτριο. Θεωρείται η  παλαιότερη γνωστή συνθετική χρωστική ουσία στον κόσμο.

Όπως υποδηλώνει και το όνομά της, η μπλε χρωστική ουσία προέρχεται από την  αρχαία Αίγυπτο . Χρονολογούμενη τουλάχιστον στην τρίτη χιλιετία π.Χ., έγινε «ουσιώδες στοιχείο» στη διακόσμηση και το σχεδιασμό, σύμφωνα με τον  Guillermo Carvajal της La Brújula Verde . Παρείχε τη  διακριτική σκίαση στα αρχαία αιγυπτιακά πορτρέτα και το έντονο χρώμα στα  ταφικά ειδώλια από φαγεντιανή .

Ο Ρωμαίος αρχιτέκτονας  Βιτρούβιος κατέγραψε τη συνταγή στην πραγματεία του «De Architectura» τον πρώτο αιώνα π.Χ., αντανακλώντας πώς το χρώμα εξαπλώθηκε στον μεσογειακό κόσμο και βρήκε μια ακμάζουσα θέση στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, όπου οι ερευνητές έκτοτε έχουν εντοπίσει το αιγυπτιακό μπλε στα  Λουτρά του Τίτου και στα τείχη της Πομπηίας .

Αλλά αυτό που κάνει αυτή την ανακάλυψη στο Domus Aurea ακόμη πιο αξιοσημείωτη είναι το τεράστιο μέγεθος του εν λόγω αιγυπτιακού μπλε πλινθώματος, το οποίο ζυγίζει περισσότερο από πέντε κιλά και έχει μήκος έξι ίντσες.

Καλλιτέχνες όπως ο Ραφαήλ και  ο Ντομένικο Γκιρλαντάιο ήταν γνωστοί για το ότι έμπαιναν κρυφά στα ερείπια του σπιτιού του Νέρωνα για να θαυμάσουν και να αντλήσουν καλλιτεχνική  έμπνευση από τις τοιχογραφίες που ολοκληρώθηκαν τον 1ο αιώνα μ.Χ., σύμφωνα με το Artnet .

Η παρουσία του αιγυπτιακού μπλε στο Domus Aurea υποδηλώνει ένα πολύχρωμο παρελθόν που ενέπνευσε μια άλλη γενιά Ιταλών ζωγράφων να αναδημιουργήσουν το έντονο μπλε στα δικά τους έργα. Όπως σημειώνεται στην ανακοίνωση, η ανακάλυψη παρέχει έναν ακόμη σύνδεσμο μεταξύ της τέχνης της αρχαιότητας και της τέχνης της Αναγέννησης.








Το απέραντο μυστικό πέρασμα που χτίστηκε για την ελίτ της Φλωρεντίας πριν από 450 χρόνια


 Το 1565, ένας απλός, κομψός διάδρομος χτίστηκε στην κορυφή  της Πόντε Βέκιο (ή της Παλιάς Γέφυρας) στη Φλωρεντία. Το πέρασμα περιοριζόταν για την ελίτ της Φλωρεντίας, η οποία το χρησιμοποιούσε για να διασχίζει εύκολα τον ποταμό Άρνο χωρίς να ανακατεύεται με τους περαστικούς στα χαμηλότερα επίπεδα της γέφυρας. Τώρα, μετά από χρόνια αποκατάστασης και επισκευής, η κάποτε μυστική αίθουσα άνοιξε ξανά για το κοινό.

Το πέρασμα—γνωστό ως Διάδρομος Βαζάρι—συνδέει τους καταπράσινους  Κήπους Μπόμπολι της Φλωρεντίας στην κορυφή της Πόντε Βέκιο, μιας γέφυρας που εκτείνεται πάνω από τον ποταμό Άρνο.

Σύμφωνα με  ανακοίνωση της Πινακοθήκης Ουφίτσι, ο Διάδρομος Βάζαρι, μήκους 2.500 ποδιών, ανατέθηκε από τον δεύτερο δούκα της Φλωρεντίας,  Κόζιμο Α΄ των Μεδίκων , της διαβόητης  οικογένειας των Μεδίκων , η οποία έλεγχε την Τοσκάνη για μεγάλο μέρος της περιόδου μεταξύ 15ου και 18ου αιώνα. Όπως αναφέρει στη δήλωση ο Ιταλός υπουργός Πολιτισμού, Αλεσάντρο Τζούλι, οι Μέδικοι περπατούσαν τον Διάδρομο Βάζαρι καθ' οδόν από το σπίτι τους,  το Παλάτσο Πίτι , προς τον χώρο εργασίας τους,  το Παλάτσο Βέκιο , την έδρα της κυβέρνησης.

Ο διάδρομος πήρε το όνομά του από τον σχεδιαστή του,  Τζόρτζιο Βαζάρι , έναν καλλιτέχνη, αρχιτέκτονα και συγγραφέα της Αναγέννησης. Ο Βαζάρι σχεδίασε το πέρασμα με βάση μια παρόμοια κατασκευή στη Ρώμη. Οι εισερχόμενοι κατεβαίνουν 58 σκαλοπάτια από τον δεύτερο όροφο του Ουφίτσι σε ένα σκεπαστό τούβλινο μονοπάτι κατά μήκος του ποταμού - ορατό μέσα από τα φινιστρίνια - πριν συνεχίσουν διασχίζοντας την Πόντε Βέκιο.

Σύμφωνα με την εφημερίδα Guardian , οι Μέδικοι χρησιμοποιούσαν το Πέρασμα Βαζάρι για να εντυπωσιάζουν τους επισκέπτες τους—μια πρακτική που θα συνεχιζόταν καθ' όλη τη διάρκεια του 20ού αιώνα. Μάλιστα, τα μεγάλα παράθυρα που πλαισιώνουν το τμήμα της γέφυρας του περάσματος δεν προστέθηκαν μέχρι τη δεκαετία του 1930: ο Μπενίτο Μουσολίνι τα είχε εγκαταστήσει πριν καλωσορίσει τον Αδόλφο Χίτλερ στη Φλωρεντία το  1938 .

Ο διάδρομος Vasari ανακαινίστηκε τελευταία φορά τη δεκαετία του 1990, σύμφωνα με την ανακοίνωση. Οι αρχές έκλεισαν τον διάδρομο το 2016 επειδή δεν πληρούσε τους κανονισμούς ασφαλείας. Το 2022 ξεκίνησε ένα έργο αποκατάστασης ύψους περίπου 10 εκατομμυρίων δολαρίων, το οποίο ολοκληρώθηκε στα τέλη του 2024.







The Guardian

Smithsonian magazine

Σονια Αντερσον

Τοιχογραφίες της Αναγέννησης που έμειναν αιώνες κρυμμένες σε κοινή θέα της Φλωρεντίας


 Οι ανακαινίσεις στην Πινακοθήκη Ουφίτσι αποκάλυψαν δύο αγνοημένους πίνακες δούκων των Μεδίκων, μεταξύ άλλων ενδιαφέρουσων ευρημάτων.

Το μουσείο οφείλει την εκπληκτική συλλογή του στον Οίκο των Μεδίκων, την πλούσια ιταλική τραπεζική δυναστεία που δημιούργησε το ίδρυμα τον 16ο αιώνα. Ο ίδιος ο Κόζιμο Α΄ των Μεδίκων ανέθεσε την κατασκευή του κτιρίου και των υπερυψωμένων διαδρόμων του , τα οποία κάποτε προορίζονταν μόνο για χρήση από τα ελίτ μέλη του οίκου των Μεδίκων.

Οι εργαζόμενοι ανακάλυψαν τυχαία την τοιχογραφία κατά την εγκατάσταση ενός νέου γραφείου εισιτηρίων και ενός βεστιαρίου στη δυτική πτέρυγα του μουσείου.

Οι ειδικοί αποδίδουν το πορτρέτο στον κύκλο του μανιεριστή ζωγράφου Μπερναρντίνο Ποτσέτι , ενός Φλωρεντινού των τελών του 16ου αιώνα που ειδικευόταν στις τοιχογραφίες. Ο Κόζιμο Β', ο οποίος κυβέρνησε τη Φλωρεντία μεταξύ 1609 και 1621, εμφανίζεται να στέκεται όρθιος δίπλα σε δύο καθιστές γυναικείες φιγούρες. Οι γυναίκες αντιπροσωπεύουν τις πόλεις της Φλωρεντίας και της Σιένα, οι οποίες ελέγχονταν και οι δύο από την οικογένεια των Μεδίκων κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Κάθονται δίπλα σε ένα λιοντάρι και άλλα αλληγορικά σύμβολα εξουσίας.

Οι εργάτες αποκάλυψαν επίσης μια μικρότερη τοιχογραφία που απεικονίζει τον πατέρα του Κόζιμο, Φερδινάνδο Α΄ , ο οποίος κυβέρνησε τη Φλωρεντία μεταξύ 1587 και 1609 ενώ σε κοντινή απόσταση ανακάλυψαν κρυμμένα φυτικά μοτίβα του 18ου αιώνα που διακοσμούν τους τοίχους και τις οροφές της γκαλερί.

Οι αρχαιολόγοι εργάζονται επίσης για την αποκατάσταση των στάβλων του 16ου αιώνα στο υπόγειο της Ουφίτσι. Μέλη της οικογένειας Μεδίκων διατηρούσαν άλογα στον χώρο όταν χρησιμοποιούσαν το κτίριο ως κατοικία τους. Κατά τον καθαρισμό των συντριμμιών που είχαν συσσωρευτεί κατά τη διάρκεια των αιώνων, οι εργάτες ανακάλυψαν έναν τοίχο της μεσαιωνικής εποχής και τους σκελετούς τριών ανθρώπων που πιθανότατα ήταν θαμμένοι στο νεκροταφείο μιας εκκλησίας που βρισκόταν στο χώρο της Ουφίτσι πριν από εκατοντάδες χρόνια.





Πηγές


Smithsonian magazine

Σόνια Άντερσον

Σάββατο 3 Οκτωβρίου 2026

Ποιοι ήταν οι ζωγράφοι της Πομπηίας που οι τοιχογραφίες διατηρήθηκαν σε στάχτη από την έκρηξη του Βεζούβιου


Όταν ο Βεζούβιος εξερράγη το 79 μ.Χ., κάλυψε τις κοντινές πόλεις με ένα παχύ στρώμα τέφρας και βράχων. Καθώς οι επιζώντες κάτοικοι εγκατέλειπαν την περιοχή μετά την καταστροφή, τα συντρίμμια διατήρησαν ό,τι άφησαν πίσω τους, συμπεριλαμβανομένων ζωντανών τοιχογραφιών που απεικονίζουν όμορφα τοπία, λαχταριστά φαγητά, φιγούρες από την ελληνική μυθολογία και ερωτικές συναντήσεις .

Αυτές οι λεπτομερείς τοιχογραφίες , τις οποίες οι αρχαιολόγοι άρχισαν να ανασκάπτουν συστηματικά τον 18ο αιώνα, βρίσκονται στο επίκεντρο της έκθεσης « Οι Ζωγράφοι της Πομπηίας » , μιας νέας έκθεσης στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Μπολόνια στην Ιταλία. Με περισσότερους από 100 πίνακες να εκτίθενται, η έκθεση είναι πολύ μεγαλύτερη από προηγούμενες εκθέσεις που πραγματοποιήθηκαν στην Οκλαχόμα και τη Νέα Υόρκη . Είναι επίσης μοναδική στο ότι σχεδόν οι μισές από τις τοιχογραφίες δεν έχουν εκτεθεί ποτέ έξω από το σπίτι τους στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Νάπολης , αναφέρει ο James Imam της Art Newspaper .

Εκτός από το ότι προσφέρουν πληροφορίες για την καθημερινή ζωή και τα έθιμα της αρχαίας Ρώμης , οι τοιχογραφίες ρίχνουν φως στους κατά καιρούς μυστηριώδεις ανθρώπους που τις δημιούργησαν: τους ζωγράφους ή pictores . Οι αρχαιολόγοι και οι ιστορικοί τέχνης γνωρίζουν ελάχιστα για τους pictores , οι οποίοι συχνά δεν υπέγραφαν τα έργα τους, αλλά ήταν προφανώς εξαιρετικά εξειδικευμένοι τεχνίτες.

«Τι σχέση είχαν με τους πελάτες τους;» ρωτάει ο Μάριο Γκριμάλντι, επιμελητής της έκθεσης, στην εφημερίδα Art Newspaper . «Ποια ήταν η συμβατική διαφορά μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού έργου; Μπορούμε να αντλήσουμε στοιχεία από μια ολόκληρη σειρά στοιχείων, τα οποία είναι σαν κομμάτια ενός παζλ».

Οι ζωγράφοι πιθανότατα δεν κατείχαν πολύ υψηλά σκαλοπάτια στην τοπική κοινωνική κλίμακα, αλλά πρέπει να απολάμβαναν κάποιο βαθμό οικονομικής επιτυχίας, καθώς συχνά ήταν υπεύθυνοι για την αγορά των δικών τους υλικών και χρωμάτων, μερικά από τα οποία ήταν πολύ ακριβά, σύμφωνα με την Art Newspaper . Είναι πιθανό να εργάζονταν σε ομάδες και να θεωρούνταν περισσότερο διακοσμητές παρά καλλιτέχνες.

Σχεδόν 2.000 χρόνια μετά την έκρηξη του Βεζούβιου, οι αρχαιολόγοι συνεχίζουν να κάνουν σημαντικά ευρήματα στην Πομπηία , το Ερκολάνο , το Μποσκορέαλ , τις Σταβίες και άλλες παραθαλάσσιες κοινότητες που έχουν θαφτεί από ηφαιστειακή τέφρα.

Μια πρόσφατη ανασκαφή έδωσε μια ματιά στις ζωές των κατοίκων της μεσαίας τάξης της Πομπηίας , οι οποίοι ήταν «ευάλωτοι κατά τη διάρκεια πολιτικών κρίσεων και λιμών, αλλά και φιλόδοξοι να ανέβουν την κοινωνική κλίμακα», δήλωσε σε ανακοίνωσή του ο Gabriel Zuchtriegel, διευθυντής του Αρχαιολογικού Πάρκου της Πομπηίας . Το 2021, οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν αυτό που πιστεύουν ότι είναι το σπίτι σκλάβων που ζούσαν στην αρχαία ρωμαϊκή πόλη.






Πηγές

Smitsonian magazine

Σάρα Κούτα

Η ζωγραφική που ανακαλύφθηκε σε σπήλαιο μέσα σε φαράγγι της Ιταλίας


 Η τοποθεσία βρίσκεται στο Φυσικό, Αρχαιολογικό Πάρκο των Εκκλησιών Ρουπέστρια της Ματέρα – αυτό του ασβεστόλιθου Murgia Appulo-Lucana (πολύ χαρακτηριστικό τοπίο φαραγγιών και λόφων), που σχηματίζεται μέσω θαλάσσιας ιζηματογένεσης με μια πολύ σημαντική περιβαλλοντική κληρονομιά (χλωρίδα και πανίδα – πάνω από 900 ειδών φυτών).

Βρίσκεστε σε ένα φυσικό σπήλαιο που ανοίγει σε ένα βαθύ καρστικό φαράγγι που πλαισιώνει τον χείμαρρο Gravina di Picciano, στην τοποθεσία Pietrapenta της Matera. Η γεωλογική ραχοκοκαλιά του σπηλαίου περιλαμβάνει δύο ιζηματογενείς σχηματισμούς θαλάσσιας προέλευσης: τον κρητιδικό συμπαγή ασβεστόλιθο και τον καλαβρέζικο κιτρινωπό-λευκό ασβεστίτη. Κατά μήκος της επιφάνειας της διάβασης μεταξύ των δύο σχηματισμών μπορείτε να παρατηρήσετε αρκετές τρύπες που άφησαν τα μύδια που τρυπούσαν πέτρες. Το σπήλαιο αντιπροσωπεύει τον τόπο λατρείας μιας μοναστικής κοινότητας που ανήκε στον πρώιμο Μεσαίωνα και εγκαταστάθηκε στις πολυάριθμες σπηλιές που βρίσκονται στην απέναντι πλευρά του φαραγγιού. Χάρη σε μια υποδειγματική αποκατάσταση, που πραγματοποιήθηκε χάρη στις συντονισμένες προσπάθειες μιας ομάδας ειδικών, σήμερα οι «Εκατό Άγιοι» έχουν επιστρέψει στη ζωή στην αρχική τους μορφή. Αυτή ήταν μια μακρά, δύσκολη και έντονη δέσμευση που δεν θα πρέπει να θεωρείται απλώς ως μια εξειδικευμένη αποκατάσταση ενός μνημείου υψηλού κύρους, καθώς επιθυμεί, πάνω απ' όλα, να αντιπροσωπεύει τη δημιουργία ενός προτύπου, ενός «κώδικα πρακτικής» που θα εφαρμοστεί στην πολυπόθητη πολιτική για τη σωστή διατήρηση, την προγραμματισμένη συντήρηση και τη σύγχρονη διαχείριση της ρυπεστριανής κληρονομιάς ολόκληρης της Νότιας Ιταλίας. Αυτό το εξαιρετικό ρυπεστριανό ρητορικό έργο αντιπροσωπεύει ένα από τα παλαιότερα παραδείγματα της συγκεκριμένης τέχνης της Νότιας Ιταλίας. Ο εξαιρετικός κύκλος τοιχογραφιών του, που φιλοτεχνήθηκε πεντακόσια χρόνια πριν από τον Τζιότο, δείχνει τα τυπικά χαρακτηριστικά της βενεδικτινής τέχνης και συνοψίζεται στυλιστικά από το πολιτιστικό κλίμα της Λομβαρδίας (8ος και 9ος αιώνας). Για τη θεολογική και καλλιτεχνική αξία του εικονογραφικού συνόλου, η σπηλαιώδης εκκλησία έχει ονομαστεί «Καπέλα Σιξτίνα» της ρυπεστριανής τοιχογραφίας. Ο ταπεινός ζωγράφος τοιχογραφιών, που μνημονεύεται ως ο «Ζωγράφος των Λουλουδιών της Ματέρα», απεικόνισε στον πίσω τοίχο τη βιβλική αφήγηση των πρώτων κεφαλαίων της Γένεσης: Θεός Πατέρας Δημιουργός, το Φως, το Σκοτάδι, η δημιουργία του Αδάμ, η γέννηση της Εύας, το Προπατορικό Αμάρτημα και ο πειρασμός. Κάτω από την παράσταση του πάνελ, στις τρεις λεκάνες της αψίδας, απεικονίζονται μεγάλοι πατριάρχες: οι Απόστολοι (Πέτρος, Ανδρέας και Ιωάννης), οι αρχάγγελοι (Μιχαήλ, Γαβριήλ και Ραφαήλ) και η λατρεία της Παναγίας Βασίλισσας από δύο αγίους. Ο πολύτιμος κύκλος τοιχογραφιών, που επί χρόνια δέχτηκε επίθεση από βρύα, λειχήνες και κυανοβακτήρια, ανακτήθηκε από το Ίδρυμα Zètema, σε συνεννόηση με το Κεντρικό Ινστιτούτο Αποκατάστασης και τη συμμετοχή αφοσιωμένων εμπειρογνωμόνων. Η αποκατάσταση κατέστη δυνατή χάρη σε χρηματοδότηση από ιταλικά τραπεζικά ιδρύματα και έχει γίνει ένα πρότυπο επιστημονικής αναφοράς, ένας κώδικας πρακτικής για μελλοντικές εργασίες σχετικά με την παγκόσμια ρυπεστριανή κληρονομιά.


Οι αρχαίες ετρουσκικές τοιχογραφίες που αγόρασε η Ιταλία για εκατομμύρια και τις έθεσε σε δημόσια έκθεση στη Ρώμη

 


Βρέθηκαν σε έναν ταφικό θάλαμο και τα έργα τέχνης απεικονίζουν μάχες μεταξύ αρχαίων ηρώων στον μεσογειακό κόσμο.

Μερικοί από τους καλύτερα διατηρημένους πίνακες του αρχαίου ετρουσκικού πολιτισμού της Ιταλίας τέθηκαν σε δημόσια έκθεση στη Ρώμη. Η έκθεση άνοιξε αυτή την εβδομάδα στο Εθνικό Ετρουσκικό Μουσείο της Βίλα Τζούλια , λίγες εβδομάδες αφότου η ιταλική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι αγόρασε τα έργα τέχνης από ιδιώτες έναντι 17 εκατομμυρίων δολαρίων.

Χρονολογούμενες μεταξύ 340 και 320 π.Χ., οι τοιχογραφίες είναι σημαντικά σωζόμενα έργα τέχνης που φιλοτεχνήθηκαν από τους Ετρούσκους, έναν αρχαίο λαό από την ιταλική χερσόνησο. Ο πολιτισμός άκμασε μεταξύ του ένατου και του δεύτερου αιώνα π.Χ., ενώνοντας τους Έλληνες και τους Φοίνικες ως μια σημαντική δύναμη στην περιοχή της Μεσογείου. Η επιρροή τους άρχισε να εξασθενεί τον πρώτο αιώνα π.Χ., ωστόσο, όταν κατακτήθηκαν και απορροφήθηκαν από την ταχέως αναπτυσσόμενη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία.

Οι ίδιες οι τοιχογραφίες απεικονίζουν τον βίαιο αγώνα για εξουσία που κυρίευε τη ζωή των Ετρούσκων στη χερσόνησο. Σκηνές απεικονίζουν Ετρούσκους στρατιώτες να σκοτώνουν αντιπάλους από τη Ρώμη. Μια τοιχογραφία δείχνει τον Αχιλλέα να σκοτώνει Τρώες. Μια άλλη σκηνή δείχνει τη Μαστάρνα - ένα άλλο όνομα για τον Σέρβιο Τύλλιο, τον έκτο βασιλιά της Ρώμης - να απελευθερώνει έναν Ετρούσκο ευγενή.

Η ιταλική κυβέρνηση προσπαθεί εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα να αποκτήσει αυτές τις τοιχογραφίες από την οικογένεια Τορλόνια, «μία από τις αρχαίες ευγενείς οικογένειες της Ιταλίας, της οποίας η τεράστια συλλογή αρχαιοτήτων έχει από καιρό κρατηθεί μακριά από το κοινό», αναφέρει το AP.

Ο Γάλλος αρχαιολόγος Αλεσάντρο Φρανσουά ανακάλυψε τα έργα τέχνης το 1857 σε έναν ταφικό θάλαμο στην αρχαία πόλη Βούλτσι, σε γη που ανήκε στην οικογένεια Τορλόνια. Οι τοιχογραφίες απεικόνιζαν την κεντρική αίθουσα αυτού που έγινε γνωστό ως ο Τάφος του Φρανσουά, ο οποίος περιείχε επίσης κοσμήματα, βάζα, χάλκινα και άλλα αρχαία αντικείμενα.

Η οικογένεια Τορλόνια κράτησε τις τοιχογραφίες και χάρισε ή πούλησε άλλους θησαυρούς από τον τάφο. Πολλά από αυτά τα αντικείμενα φυλάσσονται σήμερα σε ιδρύματα σε όλη την Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένου του Λούβρου και του Βρετανικού Μουσείου, αναφέρει το Reuters. Μουσεία δάνεισαν τα σχετικά αντικείμενα στο μουσείο Villa Giulia για την έκθεση των τοιχογραφιών.





Πηγές

Smithsonian magazine

Κριστιαν Θορσμπεργκ

Σε μία από τις πιο διάσημες και παραμελημένες βίλες της Ρώμης, επανεμφανίστηκαν αιώνιες τολμηρές τοιχογραφίες, ζωγραφισμένες από καλόγριες

 


Για σχεδόν τρεις αιώνες, στρώματα απλής μπογιάς και σοβά έκρυβαν ένα αξιοσημείωτο μυστικό στο εσωτερικό μιας από τις επαύλεις της Αναγέννησης στη Ρώμη, η οποία είχε παραμεληθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Τώρα, οι συντηρητές που απομακρύνουν αυτά τα στρώματα φέρνουν ξανά στο φως πολύχρωμες παραστάσεις με θεούς, στρατιώτες και μυθολογικές μορφές, σύμφωνα με δημοσίευμα του περιοδικού Smithsonian.

Σχεδόν ένα χρόνο μετά την αναστήλωση της Villa Silvestri Rivaldi, αξίας 40 εκατομμυρίων δολαρίων, οι συντηρητές ανακαλύπτουν και αναβιώνουν έργα τέχνης του 16ου αιώνα.


Χτισμένη στα μέσα του 16ου αιώνα, η Villa Silvestri Rivaldi παρέμενε εγκαταλελειμμένη για δεκαετίες, σε κοντινή απόσταση με τα πόδια από το Κολοσσαίο της Ρώμης. Ένα νέο έργο βελτίωσης αναζωογονεί το συγκρότημα και φέρνει στο φως τα εσωτερικά του έργα τέχνης. Στη σκιά του Κολοσσαίου της Ρώμης, οι συντηρητές σημειώνουν πρόοδο σε μια μηνιαία προσπάθεια να επαναφέρουν μια παραμελημένη κατοικία του 16ου αιώνα, που θεωρείται ένα από τα ωραιότερα ιστορικά παλάτια της Ιταλίας, στην παλιά της δόξα.

Η Βίλα Σιλβέστρι Ριβάλντι, χτισμένη πάνω σε αρχαία ρωμαϊκά κτίσματα μεταξύ 1534 και 1547 από έναν θαλαμηπόλο του Πάπα Παύλου Γ΄ , έχει ένα ιστορικό παρελθόν. 

Αμέσως μετά την κατασκευή του, φιλοξένησε σημαντικές προσωπικότητες όπως οι Καρδινάλιοι Λανφράνκο Μαργκότι και Κάρλο Εμανουέλε Πίο, καθώς και μέλη των δυναστειών Κολόνα και Μέδικοι - μεταξύ αυτών και ο Αλεσάντρο ντε Μέδικοι , ο οποίος αργότερα έγινε Πάπας Λέων ΙΑ΄ . Τον 17ο αιώνα, το κτίριο μετατράπηκε σε μοναστήρι, έπειτα σε εργοστάσιο υφασμάτων. Τελικά έγινε ίδρυμα κοινωνικής πρόνοιας και τέλος σχολείο.  

Η κλίμακα του το έκανε ένα ελκυστικό μέρος για να βρίσκεται κανείς. Το συγκρότημα περιλαμβάνει σχεδόν 50.000 τετραγωνικά πόδια εσωτερικού χώρου και περίπου 27.000 τετραγωνικά πόδια εξωτερικών κήπων και αυλών. Αλλά η ομορφιά του άρχισε να ξεθωριάζει όταν εγκαταλείφθηκε τον 20ό αιώνα.


Οι τοιχογραφίες που είναι ζωγραφισμένες στη Βίλα Σιλβέστρι Ριβάλντι απεικονίζουν χριστιανικές και παγανιστικές εικόνες. 

Στα τέλη του περασμένου έτους, το ιταλικό Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε ένα έργο περίπου 40 εκατομμυρίων δολαρίων για την αποκατάσταση της κατοικίας. Αυτό περιελάμβανε την πώλησή της από το κράτος στην περιφέρεια του Λάτσιο για 30 εκατομμύρια δολάρια και την προετοιμασία μιας υπαίθριας αναβίωσης. Η πρώτη φάση της αποκατάστασης, που αποδεικνύεται σήμερα από τις άφθονες σκαλωσιές κατασκευής, έχει ως στόχο να σταθεροποιήσει τα αδύναμα δάπεδα, να ανακατασκευάσει τις καταρρέουσες οροφές και να καθαρίσει τις τεράστιες, κάποτε πολύχρωμες τοιχογραφίες στο εσωτερικό που έχουν ερειπωθεί.

Η πρώτη φάση της αποκατάστασης, ύψους 40 εκατομμυρίων δολαρίων, αφορά τη βελτίωση των ερειπωμένων δαπέδων και οροφών, κάτι που θα επιτρέψει στους συντηρητές να συνεχίσουν τις εργασίες στις τοιχογραφίες του συγκροτήματος.

Οι τοιχογραφίες, που απεικονίζουν παγανιστικές ιστορίες και καθολική εικονογραφία, βρίσκονται στο επίκεντρο των προσπαθειών των εργαζομένων. Εκτεινόμενες από τοίχο σε τοίχο και σε οροφές, σκηνές αιώνων από μάχες, στρατιώτες, τον Χριστό και αγγέλους -μερικές από τις οποίες φιλοτεχνήθηκαν από ζωγράφους της σχολής του Ραφαήλ- ανανεώνονται με προηγμένες τεχνικές, όπως καθαρισμό με λέιζερ. Σε ορισμένα σημεία, οι συντηρητές ανακαλύπτουν εικόνες γυμνών θεών και θεών που είχαν επικαλυφθεί από μοναχές και εκκλησιαστικούς ηγέτες, οι οποίοι τις θεώρησαν πολύ ριζοσπαστικές.  





Πηγές

Smithsonian magazine

The times of India