Η Περίοδος της Επτανησιακής λογοτεχνίας, η Κερκυραϊκή Σχολή και οι ευεργέτες της.

 

 

 Ένας αυτόνομος πολιτισμός που οφείλει τη διαμόρφωση του στις ιστορικές τύχες της Επτανήσου, και η μεγάλη μορφή του Σολωμού δημιούργησαν την Επτανησιακή λογοτεχνία, σαν ξεχωριστό κεφάλαιο της Νεοελληνικής λογοτεχνίας. Οι ιστορικοί λόγοι που προπαρασκεύασαν την εμφάνιση της καθορίζουν τα χρονικά όρια  μέσα στα οποία κινήθηκε και αναπτύχθηκε. Έτσι μπορούμε να χωρίσουμε σε τρεις μεγάλες και βασικές περιόδους την ιδιαίτερη ιστορία της Επτανησιακής λογοτεχνίας. Στη περίοδο της προπαρασκευής (1500-1797).Στη περίοδο της αφυπνήσεως, από το 1797 ως την εμφάνιση του Σολωμού. Στην περίοδο της δημιουργίας από το Σολωμό ως τον Θεοτόκη.

 Οι πρώτες ρίζες τοποθετούνται στη μεταβυζαντινή περίοδο της Ελληνικής ιστορίας. Έπειτα από τη πτώση του Βυζαντίου, η Κρήτη και η Επτάνησος απόμειναν οι μόνες εστίες που συντήρησαν τη παράδοση του ελληνικού πνεύματος και της Ελληνικής τέχνης. Κι όταν αργότερα η κρήτη θα περιέλθει κι αυτή στη τουρκική κυριαρχία, θα μείνουν τα Επτάνησα για να εκφράζουν μαζί με την παράδοση και τη θέληση της φυλής να επιβιώση εθνικά και πνευματικά.

Διονύσιος Σολωμός

Η περίοδος της γαλλικής απελευθέρωσης και της Επτανήσου πολιτείας ξυπνάει την εθνική συνείδηση των Επτανησίων. Η παιδεία που αρχίζει να παρέχεται άφθονη, μαζί με την ανάπτυξη της τυπογραφίας αποτελούν τις ευνοϊκές προϋποθέσεις για γόνιμη πνευματική κίνηση. Εταιρίες, σύλλογοι, Ακαδημίες, περιοδικά, εφημερίδες δίνουν τροφή, όχι μονάχα στους λίγους αλλά και στο μεγάλο κοινό. Η παραγγωνισμένη Ελληνική γλώσσα ξαναπαίρνει τα δικαιώματα της. Η Κέρκυρα στα χρόνια αυτά αποβαίνει αξιοσημείωτο πνευματικό και καλλιτεχνικό κέντρο.  Η τέχνη, στην οποιαδήποτε εκδήλωση της, γίνεται αντικείμενο εντατικής καλλιέργειας. 

Κι όταν η περίοδος της προπαρασκευής και της αφύπνισης έκλεισε τον ιστορικό της κύκλο αναφαίνονται οι μεγάλες μορφές με τις πρωτότυπες δημιουργίες. Ο Σολωμός με το έργο και την ακτινοβολία του στέκεται στη κορυφή της πυραμίδας. Ο μεγάλος σταυμός στη δημιουργική του δράση είναι το 1828 που θα εγκατασταθεί στη Κέρκυρα. Ένας ολόκληρος κύκλος ποιητών δέχεται την επίδραση του και την αποδίδει σε έργα που τα σφραγίζουν ευγένεια ύφους, λυρικός παλμός, τελειότητα μορφής και αισθητική πληρότητα, όλες οι αρετες του δασκάλου. Κι όταν εκείνος θα χει πεθάνει, η παράδοση θα συνεχισθεί με οδηγό τον Πολυλά, για να σβήσει, όταν θα παύσουν πια οι αντικειμενικές συνθήκες να ευνοούν τη καλλιέργεια μιας αυτόνομης πνευματικής ζωής.

Ιάκωβος Πολυλάς

Επτανησιακή σχολή είναι το ευρύτερο πλαίσιο και Κερκυραϊκή σχολή το μερικότερο σχήμα, όπου εκφράζουν στο βάθος, το ίδιο πράγμα. Κοινή η καταγωγή και κοινά τα χαρακτηριστικά.

Τρία είναι τα βασικά χαρακτηριστικά της Κερκυραϊκής σχολής. Η αναζήτηση της τελειότητας στη μορφή. Η μεταφραστική προσπάθεια σαν όργανο πολιτιστικής ανυψώσεως του λαού. Η αυστηρή προσήλωση στο ιδανικό του δημοτικισμού. Η ποίηση και η κριτική στάθηκαν οι δύο μορφές του λόγου που καλλιέργησαν περισσότερο οι οπαδοί της Κερκυραϊκής σχολής. Αφετηρία και πρότυπο ο Σωλομός, η πρώτη άρτια και στην μορφη και στην εκτέλεση με καθαρά εθνικό και ιδεαλιστικό περιεχόμενο. Η ιστορία, η φιλοσοφία και η δημιουργική πεζογραφία έχουν κι αυτές τους εκπροσώπους τους στον ευρύτερο κύκλο της Κερκυραϊκής σχολής.

 Ο Μουστοξύδης στο κλάδο της ιστορίας, ο Βράϊλας στο κλάδο της φιλοσοφίας και ο Κ.Θεοτόκης -της πρώτης περιόδου- στην καθαράδημιουργική πεζογραφία ολοκληρώνουν την προσφορά της Κερκυραϊκής σχολής στη πνευματική αναγέννηση της χώρας.

 Άλλωστε η Κερκυραϊκή σχολή έμεινε ώς τα τελευταία χρόνια για να εκφράζει αυτό που συνιθίζεται να αποκαλούμε Επτανησιακό πνεύμα. 

Πηγές

Η κερκυραϊκη σχολή, Ειρήνης Δενδρινού

Επιμέλεια: Έλενα Παπάζη

Αλληγορία απάνου στην ατομική ιδιοκτησία, Μια μετάφραση του Τολστόι από τον Κ. Θεοτόκη

   Είδα όλο το ανθρώπινο γένος σαν ένα κοπάδι από χτήνη, ταύρους, αγελάδες και μοσχάρια, όλα μέσα σε ένα κλείσμα συρματόπλεχτο. Όξω από το κλείσμα βρίσκεται πράσινη και άφθονη βοσκή, μέσα στο κλείσμα ούτε χόρτο αρκετό για τα χτήνη και φυσικά εκείνα σπαράζουνται ανάμεσα τους και ποδοπατιούνται προσπαθώντας να αρπάξουν τη λίγη χλωρωσία ,που βρίσκεται κει μέσα. Είδα το νοικοκύρη αυτού του κοπαδιού, έναν αγαθό και με κάθε καλή διάθεση άνθρωπο, να ρθει στο κοπάδι, όταν είδε τις κατάντιες του, το λυπήθηκε και βάλθηκε σε συλλογή, πως θα μπορούσε να του καλυτερεύσει τη τύχη. Εχτισε στεγνούς και καλά αερισμένους κάλυβους για να ναι τα χτήνη προφυλαγμένα τη νύχτα, έδεσε με σφικτούς κόμπους τα κέρατα τους, για να μη χτυπιούνται πια τοσο μανιωμένα παλεύοντας για την ύπαρξη και χώρισε ένα κομμάτι στο κλείσμα και το παραχώρησε στους παλιούς ταύρους  και στις παλιές αγελάδες, για να γλυτώσουν στις στερνές τους μέρες τον αγώνα για τη ζωή και για να χουν ασφαλισμένο το χορτάρι. Επειδή τα μοσκάρια, άλλα είχαν σκοτωθεί, άλλα είχαν ψοφήσει από πείνα κι άλλα δε μπορούσαν ν' αξήσουν και να γίνουν χρήσιμα, διώρησε στο καθένα ένα καρτούτσο γάλα το πρωί, κι έτσι μολονότι κανένα από αυτά δεν έπινε αρκετά, όμως πάντα έπερναν κάτι που μορούσε να τους βαστάει στη ζωή. Μα την αλήθεια, ο νοικοκύρης του κοπαδιού έκανε ότι μπορούσε να του περάσει από το νου, για να τους καλυτερέψει τους όρους της ζωής. Αλλα όταν τον ρώτησα, γιατί δεν έκανε το μονάχο σοφό πράμμα, να γκρεμίσει το κλίσμα και ν' αφήσει το κοπάδι να βγει όξω, μου απάντησε: 

''Γιατί αν έκανα αυτό, δε θα μπορούσα πια να τ 'αρμέγω.''

Πηγές

Κερκυραϊκή Ανθολογία 1917

Οι μαριονέτες στο θέτρο του Σαν Τζιάκομο>>

 

Οι θεατρικές παραστάσεις που γινόταν με κούκλες χρησιμοποιούνταν στα έγγραφα με την αρχαία λέξη <<νευρόσπαστα>>, δηλαδή κούκλες κινούμενες με χορδές. Είναι οι περίφημε μαριονέτες, που κάνουν την εμφάνιση τους στην Ιταλία τον 16ο αιώνα. Το είδος έιναι αρχαιότατο, όμως στα Επτάνησα κάνει την εμφάνιση του το 1857.

 Ίσως να υπήρχαν και αργότερα αφού οι Μαριονέτες ακολούθησαν την εξέλιξη της Κομμέντια ντελλ' Αρτε(commedia dell arte) και ρίζωσαν σ ολόκληρη την Ευρώπη από τις αρχές του 16ου αιώνα.

 Σε έγγραφο αναγραφόταν ότι θα κατασκεύαζε ξύλινο οίκο στο γήπεδο του Αγίου Αθανασίου για την επί δύο μηνών παράσταση των <<νευρόσπαστων>>. Ειναι η τυπική <<παράγκα>> του κουκλοθέατρου.

Διήγημα των Φώτων, του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, audiobook

 

Μουσικό σώμα φιλαρμονικής ''Καποδίστριας'' η εορταστική συναυλία της για το κλείσιμο του 2023

   Τη τελευταία συναυλία της, για το 2023, έδωσε χθες βράδυ η φιλαρμονική ''Καποδίστριας'' με αρχιμουσικό τον Μιχάλη Μιχαλόπουλο. Η συναυλία πραγματοποιήθηκε για φιλανθρωπικό σκοπό. Την συναυλία άνοιξαν τα παιδία από τη ''Μέλισσα'' (Σύλογος γονέων, κηδεμόνων και φίλων ατόμων με αναπηρία Κέρκυρας). Η κατάμεστη αίθουσα σύστηκε από τον γιορτινό ρυθμό που έθεσαν η φιλαρμονική, η Έλενα Ρίστοβα, η Ευαγγελία Καριοφύλη και ο Δημήτρης Ντάλας.

To καράβι με τα φτερά/ Παραμονή Πρωτοχρονιάς στο Πειραιά

 

Μια επίσκεψη στο ιστορικό γιορτινό San Giacomo ,φωτογραφικό υλικό

 

  Ένα πολύ αριστοκρατικό κτίριο με σημαντικά έργα τέχνης στο εσωτερικό του, τα οποία χρήζουν άμεσης συντήρησης και τοποθέτησης τους (ελαιογραφίες) στο χώρο που τους αρμόζει  (Πινακοθήκη Δήμου Κέρκυρας) με την απαραίτητη φύλαξη και προσοχή, ώστε να δοθεί η ευκαιρία στο κοινό της Κέρκυρας να τα θαυμάσει από κοντά. Προσωπικά θεωρώ λάθος τη τοποθέτηση τους σε γραφεία εργασίας υπαλλήλων του Δήμου, σε συνθήκες υγρασίας και καιρικών φαινομένων (ανοικτά παράθυρα) που βλάπτουν τις συνθέσεις και τις ύλες των ελαιογραφιών. 

Copyright Έλενα Παπάζη

Τρεις συγγραφείς της Κέρκυρας ''κερνάνε'' από ένα γιορτινό τους διήγημα, στο βιβλιοπωλείο ''Πλους''

  Τρεις συγγραφείς της πόλης μας, η ΚΑΤΙΝΑ ΒΛΑΧΟΥ, η ΜΑΡΙΑ ΚΑΜΟΝΑΧΟΥ και η ΛΙΑΝΑ ΤΣΙΡΙΔΟΥ «κερνάνε» από ένα γιορτινό τους διήγημα. Οι αναγνώσεις θα γίνουν στο φιλόξενο καφέ του βιβλιοπωλείου «Πλους» την Παραμονή Πρωτοχρονιάς (ΚΥΡΙΑΚΗ, 31 Δεκεμβρίου), στις 12 το μεσημέρι. 

Πηγή 

Facebook, Λιάνα Τσιρίδου